ชาววิทย์ฯ ชิดชาวบ้าน ตอน เซรามิคปลอดภัยด้วยสูตรเคลือบ...ไร้สารตะกั่ว ศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ ( MTEC ) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.)

เซรามิค สูตรเคลือบไร้สารตะกั่วสามารถเผาได้ที่อุณภูมิต่ำ ( ที่ศูนย์ต้นแบบบผลิตภัณฑ์และวัตถุดิบอุตสาหกรรมเซรามิค จ.ราชบุรี ) เพื่อให้ผู้ประกอบการลดใช้พลังงานได้ การทดสอบหาสารตะกั่วและแคดเมียมทำได้ โดยนำภาชนะเซรามิคที่ต้องการทดสอบมาล้างด้วยน้ำยาล้างจานทั่ว ๆ ไป แล้วล้างด้วยน้ำกลั่นตามลำดับ เพื่อให้ไม่มีสารปนเปื้อนบนภาชนะที่จะทดสอบมากที่สุด รอให้แห้งแล้วรินกรดแอซิตริกลงบนภาชนะที่จะทดสอบให้เต็มแล้วนำเข้าตู้ที่ห่อหุ้มด้วยสีดำ ( เมื่อเติมกรดลงไปแล้วตะกั่วและแคดเมียมจะมีปฏิกิริยาที่ไวต่อแสงเลยต้องครอบด้วยภาชนะสีดำ ส่วนกรดจะเป็นตัวเร่งให้สารพวกตะกั่วและแคดเมียมหลุดออกมา ) ทิ้งไว้ประมาณ 24 ชั่วโมงแล้วนำกรดแอซิตริกที่อยู่ในภาชนะที่จะทดสอบเข้าเครื่องวิเคราะห์ี หาสารตะกั่วและแคดเมียมที่ปนเปื้อนอยู่ ( วิธีการทดสอบนี้เป็นสากลทั่วโลก ค่าตะกั่วและแคดเมียมที่ปนเปื้อนนี้แต่ละประเทศจะมีค่ามาตรฐานที่แตกต่างกัน ส่วนใหญ่ค่ามาตรฐานจะไม่เกิน 3 )

สูตรเคลือบเซรามิคไร้สารตะกั่ว มี 3 สูตร คือ
1. Na -1  ประกอบด้วยวัตถุดิบที่เตรียมเคลือบดิน คือ โซเดียมเฟลด์สปาร์ , ทราย , บอแรกซ์ , แคลไซค์ , ดินขาว และซิงค์ออกไซต์  ตัวช่วยหลอมคือ บอแรกซ์
2. GP-3  ประกอบด้วยวัตถุดิบที่เตรียมเคลือบดินเหมือนกันกับสูตรที่ 1 แต่ใช้เศษแก้วแทนโซเดียมเฟลด์สปาร์  ตัวช่วยหลอม คือ เศษแก้ว
3. L-5  ประกอบด้วยวัตถุดิบที่เตรียมเคลือบดินเหมือนกันกับสูตรที่ 1 แต่ใช้ลิเทียมคาร์บอเนตแทนบอแรกซ์  ตัวช่วยหลอม คือ ลิเทียมคาร์บอเนต
( ตัวช่วยหลอม คือ ตัวที่มีอุณหภูมิในการหลอมต่ำสุดจะช่วยดึงอุณหภูมิในการหลอมของวัตถุตัวอื่น ๆ ลงมา )