»
S
I
D
E
B
A
R
«
ซอฟต์แวร์ในการจัดการคลังเก็บเอกสารอิเล็กทรอนิกส์
Oct 31st, 2009 by supaporn 432 views

ในระยะหลังมีการริเริ่มพัฒนาซอฟต์แวร์สำหรับการจัดการคลังเก็บเอกสารอิเล็กทรอนิกส์ขึ้นเป็นจำนวนมาก บางองค์กรหรือหน่วยงานจัดทำขึ้นเพื่อใช้ในการสงวนรักษาเนื้อหาที่อาจจะสูญหายได้ บางหน่วยงานจัดทำขึ้นเพื่อให้สามารถเข้าถึงทรัพยากรสารสนเทศได้มากขึ้น ความเคลื่อนไหวที่ให้ใช้ได้อย่างเปิดกว้างนี้เป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้เกิดการพัฒนานี้ขึ้น การริเริ่มเอกสารดิจิทัล เช่น เอกสารก่อนการจัดพิมพ์ (pre-print) เอกสารหลังการจัดพิมพ์ (post-print) และเซิร์ฟเวอร์สำหรับจัดเก็บเอกสาร (document servers) ถูกสร้างขึ้นมาเพื่อเป็นแนวทางใหม่ในวงการพิมพ์  เนื่องจากยังไม่สามารถควบคุมราคาของวารสารได้ โดยเฉพาะวารสารของหน่วยงานทางด้านวิทยาศาสตร์ เทคนิค และ การแพทย์ อีกทั้งจำนวนผู้เขียนและมหาวิทยาลัยที่มีความกระตือรือร้นที่จะมีส่วนในการพิมพ์และสงวนรักษาด้วยตนเองมีมากขึ้น ๆ ตัวอย่างโปรแกรมที่ช่วยสนับสนุนงานด้านนี้ได้เป็นอย่างดี ได้แ่ก่ ล็อคคิส (LOCKSS) อีพริ้นท์ (EPrints) และ ดีสเปซ (DSpace)  สามารถอ่านศักยภาพของทั้ง 3 โปรแกรมได้ที่

http://www.stks.or.th/web  ล็อคคิส

http://www.stks.or.th/web อีพริ้นท์

http://www.stks.or.th/web ดีสเปซ

Share
การทำงานของล็อคคิส (LOCKSS)
Jan 6th, 2008 by supaporn 442 views

ล็อคคิส (LOCKSS) เก็บเนื้อหาของวารสาร โดยการเข้าไปเก็บจากเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์ต่าง ๆ อย่างสม่ำเสมอ รูปแบบที่ล็อคคิส สามารถเก็บได้ คือ เอชทีเอ็มแอล (HTML) เจเพ็ค (jpg) จิฟ (gif) เวฟ (waf) พีดีเอฟ (pdf) ตัวโปรแกรมใส่เมทาดาทาจากสำนักพิมพ์มากกว่าที่ห้องสมุดใส่ เมื่อถูกเรียกใช้งาน แคช (cache) จะทำหน้าที่แจกจ่ายเนื้อหาเสมือนเป็นเว็บพร็อกซี (web proxy) ระบบจะไปค้นหาวารสารจากเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์ก่อน หรือถ้าหาไม่ได้ก็จะไปหาจากแคชให้

การเข้าไปเก็บจากเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์เพื่อ ต้องการให้สถาบันต่างๆ ผ่านการอนุญาตจากสำนักพิมพ์ก่อน ซึ่งการได้รับอนุญาตนี้เป็นการได้รับผ่านข้อตกลงการอนุญาตให้เ้ข้าใช้ (licence agreement) แล้วสำนักพิมพ์จะแจ้งในเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์ ว่าในวารสารแต่ละหัวมีฉบับใดบ้างและฉบับใดได้รับอนุญาตให้ล็อคคิสเก็บข้อมูลไปได้

Share
LCAP กับ LOCKSS
Jan 6th, 2008 by supaporn 343 views

ล็อคคิส มีระบบที่เรียกว่า LCAP หรือ Library Cache Auditing Protocol โดยล็อคคิส ต้องการทำให้แน่ใจว่าทรัพยากรยังคงมีอยู่ เชื่อถือได้ และไม่มีข้อผิดพลาดใดๆ จึงมีกระบวนการตรวจสอบความผิดพลาดของเนื้อหา และมีการทำสำรองข้อมูลอย่างอัตโนมัติ มีการเปรียบเีทียบเนื้อหาอย่างต่อเนื่องระหว่างวารสารในแคชเอง และวารสารหัวเดียวกันในแคชตัวอื่น ๆ โดยนำระบบการหยั่งข้อมูล (polling system) โดยใช้ LCAP

หมายความว่า ถ้าเนื้อหาระหว่างวารสาร 2 ฉบับไม่ตรงกัน ระบบจะจัดการดาวน์โหลดฉบับใหม่ที่สมบูรณ์กว่า (fresh copy) จากสำนักพิมพ์หรือคอมพิวเตอร์ตัวอื่นของล็อคคิส

ด้วยกระบวนนี้เองทำให้ล็อคคิส สามารถซ่อมความเสียหายบางอย่างได้ ระบบการหยั่งข้อมูลนี้ทำให้มั่นใจได้ว่าเนื้อหาได้รับการสงวนรักษาอย่างน่าเชื่อถือ มีการแก้ไขข้อผิดพลาดและมีการซ่อมข้อมูลที่หายไป ถ้าเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์ไม่สามารถให้บริการได้ ล็อคคิสก็สามารถให้บริการได้จากแคชที่เก็บไว้โดยที่ผู้ใช้ไม่ทราบเลย

Share
ล็อคคิส (LOCKSS)
Jan 6th, 2008 by supaporn 378 views

ล็อคคิส หรือ LOCKSS ย่อมาจาก Lots of Copies Keep Stuff Safe พัฒนาโดยมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด (Standford University) ช่วยให้ห้องสมุดสามารถให้บริการเนื้อหาของวารสารอิเล็กทรอนิกส์ นับตั้งแต่วันที่ห้องสมุดเป็นส่มาชิก โดยห้องสมุดจะจัดเก็บถาวรไว้ ซึ่งทำให้ยังคงให้บริการเนื้อหาต่อไปได้ แม้ว่าหมดอายุสมาชิกแล้วก็ตาม เนื่องจากล็อคคิส เป็นระบบที่รวบรวมเนื้อหาใหม่อย่างช้า ๆ จึงเหมาะสำหรับการเก็บถาวรของเนื่อหาที่คงที่ (static) ไม่เปลี่ยนแปลงบ่อย ซึ่งตรงกับวัตถุประสงค์หลักของล็อคคิส คือ การสงวนรักษาการเข้าถึงวารสารอิเล็กทรอนิกส์ เนื่องจาก เนื้อหาของวารสารจะถูกเพิ่มเิติมเข้ามาตามคาบที่แน่นอน (regular intervals) ตัวต้นฉบับจะถูกแยกเก็บรักษาไว้ แทนการสร้างฉบับสำรอง (back-up copy) เพื่อให้มั่นใจในความเชื่อถือได้ของเนื้อหา และเพื่อเป็นหลักประกันว่าจะยังคงมีอยู่ตลอดไปโดยมีการเก็บสำเนาไว้ถึงประมาณ 6 ชุด

Share
ซอฟต์แวร์สำหรับการจัดการคลังเก็บเอกสารอิเล็กทรอนิกส์
Jan 6th, 2008 by supaporn 660 views

ปัจจุบันมีการพัฒนาซอฟต์แวร์สำหรับการจัดการคลังเก็บเอกสารอิเล็กทรอนิกส์ขึ้นเป็นจำนวนมาก บางองค์กรหรือหน่วยงานจัดทำขึ้นเพื่อใช้ในการสงวนรักษาเนื้อหาที่อาจจะสูญหาย บางหน่วยงานจัดทำขึ้นเพื่อให้สามารถเข้าถึงทรัพยากรสารสนเทศได้มากขึ้น การเลือกใช้ซอฟต์แวร์เพื่อวัตถุประสงค์ดังกล่าวข้างต้น ควรพิจารณาถึงประเด็นต่าง ๆ ดังนี้ค่ะ

  • ประเภทของทรัพยากรสารสนเทศที่ต้องการเก็บ
  • ระยะเวลาของการเก็บ
  • ความเหมาะสมของซอฟต์แวร์
  • ค่าใช้จ่ายในการติดตั้งระบบ
  • ความรู้ด้านเทคนิคพิเศษ

ซอฟต์แวร์ที่สนับสนุนการจัดการคลังเก็บเอกสารอิเล็กทรอนิกส์ ได้แ่ก่ ล็อคคิส (LOCKSS), อีพริ้นท์ (EPrints), ดีสเปซ (DSpace), เฟดอรา (Fedora) เป็นต้น

Share
»  Substance: WordPress   »  Style: Ahren Ahimsa